Wat zijn de tekenen dat je darmflora uit balans is?

Buikklachten zijn het meest herkenbare signaal. Terugkerende buikpijn, diarree, obstipatie of een wisselend patroon daartussen komen allemaal voor bij een verstoorde darmflora. Meer dan een derde van de bevolking heeft dit soort functionele darmklachten, die sterk samenhangen met een afwijkende samenstelling van de darmflora.

Bij hardnekkige obstipatie zie je in ontlastingsonderzoek meetbaar minder Bifidobacteriën en Lactobacillen dan bij gezonde mensen. Ook hogere methaanwaarden in de adem kunnen hierbij een aanwijzing zijn. Let wel: dit zijn verbanden uit associatieonderzoek, geen bewijs dat de ene klacht de andere veroorzaakt.

Overmatige buikpijn en diarree na het eten kunnen ook een aanwijzing zijn. Bij een specifieke vorm van het prikkelbaredarmsyndroom, waarbij diarree overheerst, stapelen galzuren op in de darm doordat bepaalde bacteriën ontbreken. Dit maakt de darm prikkelbaarder en pijngevoeliger.

Een 'lekkende darm' is een ander gevolg dat zichtbaar wordt in bloedonderzoek. De darmwand sluit minder goed af, waardoor stoffen de bloedbaan in kunnen lekken. Dit proces lijkt samen te hangen met een verstoorde darmflora, al is de causaliteit niet volledig bewezen.

Minder bekende signalen zijn stemmingswisselingen en concentratieproblemen. De darm en de hersenen staan via zenuwbanen en hormonen voortdurend in verbinding. Dier- én mensenstudies laten zien dat een ontregelde darmflora deze verbinding kan beïnvloeden, maar of dat ook voor jou de oorzaak is van klachten, is niet eenvoudig vast te stellen. Tot slot: antibioticakuren zijn een bekende maar onderschatte trigger. Na een kuur of een darminfectie kan de flora langdurig verstoord blijven, wat soms uitmondt in nieuwe darmklachten die maanden aanhouden.